Kategorie | Teksty Ojców

Homilia Augustyna na wigilię paschalną

Jeruzalem

1. Wiemy, bracia, i niewzruszoną wiarą wyznajemy, że Chrystus raz umarł za nas (por. 1 P 3, 18; Rz 6, 10; Hbr 7, 27; 9, 28; 10, 10): sprawiedliwy za grzeszników, Pan za sługi, wolny za niewolników, lekarz za chorych, szczęśliwy za nędzników, bogaty za biedaków, sędzia za przestępców, odkupiciel za sprzedanych w niewolę, pasterz za trzodę i – co najbardziej zdumiewające – Stwórca za stworzenie. Jemu zawsze powinniśmy służyć, a został nam wydany. Jest Bogiem ukrytym, a ukazał się jako człowiek. Ożywia swoją mocą, umarł przez słabość. Niezmienny jest w boskości, ale podległy cierpieniu dzięki ciału. Jak mówi Apostoł: „On został wydany za nasze grzechy i zmartwychwstał dla naszego usprawiedliwienia” (Rz 4,25). To się stało raz, doskonale o tym wiecie. A jednak uroczystość czyni wielokrotnym i powtarza dzięki upływowi czasu to, o czym wypowiedzi Pism wielokrotnie mówią, że dokonało się jeden raz. Jednak prawdziwe wydarzenie i uroczystość nie są sobie przeciwne w tym sensie, że jedno kłamie, a drugie mówi prawdę. Prawda wskazuje bowiem na to, co stało się raz w rzeczywistości, ale to samo uroczystość odnawia w pobożnych sercach dzięki częstej celebracji. Prawda ukazuje to, co się wydarzyło, jak rzeczywiście mające miejsce, zaś uroczystość tym przeszłym rzeczom – nie przez ich dokonanie, ale świętowanie – nie pozwala przeminąć. Dlatego „Paschą naszą złożoną w ofierze jest Chrystus” (1 Kor 5,7). Oczywiście raz jeden został zabity i „już więcej nie umiera, śmierć już nie ma nad Nim władzy” (Rz 6,9). Dlatego idąc za głosem prawdy mówimy, że Pascha raz się dokonała i następnej już nie będzie. Jednak idąc za głosem uroczystości mówimy, że Pascha powraca każdego roku. Uważam, że w ten sposób należy rozumieć to, co jest napisane w Psalmie: „Myśl ludzi będzie Cię sławić, a pozostałe myśli będą Cię świętować dniem uroczystym” (Ps 76,11,Vlg). Gdyby bowiem myśl nie powierzyła pamięci tego, co mówi się o sprawach zachodzących w chwili obecnej, po upływie czasu nie znalazłaby żadnych po nich pozostałości. Dlatego myśl ludzka widząc prawdę sławi Pana, zaś pozostałe myśli, które są w pamięci, nie przestają uroczyście świętować tego w odpowiednim czasie, aby myśl nie została uznana za niewdzięczną. To wyjaśnia wspaniałą uroczystość dzisiejszej nocy, w której czuwając tak jakby przeżywamy dzięki pozostawionym w nas myślom zmartwychwstanie Pana wyznawane jako tak naprawdę raz dokonane. Niech więc dalekie od was będzie, żebyście wy, których głoszona prawda uczyniła ludźmi mającymi wiedzę, stali się ludźmi niereligijnymi na skutek porzucenia uroczystości. Ta uroczystość oświeca tę noc na całym świecie. Ona ukazuje ogrom ludu chrześcijańskiego, ona wprowadza w zakłopotanie ciemność Żydów, ona obala pogańskie bożki.

Augustyn z Hippony, Mowa 220

Tłum. P.M.Szewczyk

Dodaj Komentarz

Pierwsza multimedialna publikacja patrystyczna

Kinoteka Patrystyczna

Myśl Ojców na dziś

Nie czcimy stworzenia, nie może być! Lecz czcimy Pana stworzenia, wcielonego, Logos Boga. Nawet jeśli ciało przez się jest częścią stworzenia, to stało się ciałem Boga. I ani nie czcimy tego rodzaju ciała samego przez się oddzielając je od Logosu, ani nie oddalamy Logosu od ciała chcąc Go uczcić, lecz wiedząc, że Logos stał się ciałem, uznajemy za Go Boga, i to będącego w ciele.
Atanazy Wielki, List do Adelfiosa, IV wiek po Chr.

Słowniczek

Ojcowie Kościoła (łac.) – pisarze i teologowie we wczesnym chrześcijaństwie, w epoce bezpośrednio po czasach apostolskich, których datą graniczną jest śmierć ostatniego Apostoła. Pierwszymi Ojcami Kościoła byli Ojcowie Apostolscy (Patres apostolici), nazwani tak ze względu na to, iż uczestniczyli jeszcze w Kościele, któremu przewodzili Apostołowie lub pisali pod bezpośrednim wpływem życia Kościoła czasów apostolskich. Okres ojców trwał aż do VIII wieku. Doktryna starożytnych i wczesnośredniowiecznych ojców Kościoła, a także dział teologii zajmujący się ich nauczaniem, nazywa się patrystyką.

Patrystyka (łac. patristica, od (łac.) patres, gr. πατήρ) – nauka zajmująca się twórczością i życiem Ojców Kościoła i pisarzy starochrześcijańskich oraz epoką, w której żyli. Patrystyka może być działem historii albo teologii. Jako nauka teologiczna jest ściśle powiązana z dogmatyką (a konkretnie z historią dogmatów).

Patrologia (gr. patres + logos) – nauka Ojców Kościoła, działających w pięciu pierwszych wiekach. Obejmuje dwa wielkie obszary zagadnień, którymi zajmowali się Ojcowie: o Bogu i o człowieku.